خود آزمایی صفحه ی ۵
1. این بیت حافظ ... ؟ یتمی که ناکرده قرآن درست کتب خانه ی چند مات بشست
2. این بیت به ... ؟ به واقعه ی معراج ، در شب معراج به امر خدا همراه با جبرئیل از خانه ی همسر خود ، ام هانی با براق
(اسبش ) به آسملن قرب الهی حرکت می کند و در این سفر روحانی عالم معنا ( جهان آخرت ) را سیر می نماید.
3. تحقیق کنید که ... ؟ زیرا آن بنا حرمت داشت و در قلمرو آن همه امنیت داشتند . (اکنون هم چنین است) .
4. امروزه فارسی زبانان به جای ... ؟ بزرگداشت
5. چه رابطه ای میان ... ؟ عطارد همان سیاره ی « تیر » است که به اعتقاد گذشتگان ، مظهر نویسندگی است و سرنوشت
آدمیان را رقم می زند . ( دبیر فلک )
6. در مصراع عذار ... ؟ فرشتگان / ستاره های آسمان
7. آیه های زیر « 26 ... » ؟ «کسی با او نه و او با همه کس نماند هیچ کس،او ماند و بس»
http://literature3.persianblog.ir
***********************************************************
خود آزمایی صفحه ی١٣
1. رویین تنی اسفندیار را ...؟ با آشیل قهرمان داستانهای حماسی هومر. هر دو را در چشمه ی آب حیات رویین تن کردند و
هردو یک نقطه ی آسیب پذیر داشتند.(چشم اسفندیار،پاشنه ی پای آشیل).
2.چرا رستم در ...؟ چون او شاهزاده ای ایرانی است و رستم از جنگیدن با او پرهیز می کند؛همچنین به جهت جوان بودن
اسفندیار.
3.آیا صدور دستور...؟ خیر،زیرا هدف گشتاسب در اصل بر انداختن اسفندیار است.
4.آیا بهتر نبود...؟ خیر،زیرا با تسلیم یا شکست اوضاع سیستان پریشان می شد.
وگر من شوم کشته بر دست اوی نماند به زابلستان رنگ و بوی
5 . چرا رستم با ...؟ زیرا رستم می خواهد مقدمات صلح و منصرف کردن اسفندیار را فراهم کند و اسفندیار نمی رود تا نمک
گیر رستم نشود و بتواند مأموریت خود را انجام دهد.
6. « براعت استهلال » داستان...؟ در همان آغاز درس بیت « همی نالد از مرگ اسفندیار ندارد به جز ناله زو یادگار»
حکایت از مرگ و شکست اسفندیار می کند. براعت استهلال با فضا سازی زمینه ی مناسب روانی را برای خواننده ایجاد می
کند تا بتواند مطلب بعد و یا محتوای داستان را حدس بزند.
http://literature3.persianblog.ir
***********************************************************
خود آزمایی صفحه ی ١٧و١٨
1-.چرا رستم تن...؟ زیرا اسفندیار در اسیر کردن رستم پافشاری می کند و رستم نمی خواهد زیر بار ذلت و اسارت برود.
2.نقش زال را...؟ از رستم و اندیشه ی او پدرانه حمایت می کند/ نقش راهنمایی کننده دارد.(راهنما)
3. اگر رستم دست...؟ روزگار مردم سیستان تباه می شد و نام رستم به عنوان یک پهلوان اسطوره ای به ننگ اسارت آلوده
می شد.
و گر من شوم کشته بر دست اوی نماند به زاولستان رنگ و بوی
4. « بپیچیم و بپیچاند »...؟ بپیچیم:تلاش می کنم- بپیچاند:منصرف شود.
5. کشته شدن دو...؟ آتش جنگ را شعله ورتر می کند و راه صلح را می بندند.
6-.شخصیت بهمن را...؟ او پیام رسان اسفندیار است و تلاش می کند که رستم را متقاعد کند که تسلیم خواسته ی اسفندیار شود.
7. تحقیق کنید چرا...؟سیمرغ مربی و پرورش دهنده ی زال است و به درخواست زال پایش به این ماجرا باز می شود و به
قصد حمایت از زال و مردم سیستان،زخم های رستم و رخش را درمان می کند و شیوه ای برای شکست اسفندیار به رستم
می آموزد.
8. دو نمونه اغراق...؟
ز پیکان همی آتش افروختند به بر، بر زره را همی دوختند
کمان بر گرفتند و تیر خدنگ ببردند از روی خورشید رنگ
http://literature3.persianblog.ir
***********************************************************
خود آزمایی صفحه ی ٢۴
1. شغل بزاز در...؟تعقیب دزدان و دزدیدن اموال دزدی شده از ایشان.
2. عکس العمل بزاز...؟ با خونسردی و دقت به شناسایی دزدان و کشف اموال پرداخت.
3. دو عنصر داستانی...؟ الف) زاویه دید:شیوه ی روایت داستان سوم شخص است.
ب)درون مایه ی داستان:علاوه بر سرگرمی ،بیان برخورد بین نیکی و بدی و برتری نیکی بر بدی است.
4. گاه نویسنده با...؟ خونسردی و خودداری بازرگان،زمانی که دید اموالش دزدیده شده و برخوردهای بعدی او با پاسبان
بازار،خلاف انتظار خواننده است و او را غافلگیر می کند؛همچنین است شیوه وارد شدن دزد به دکان بازرگان در اول دبستان.
5. داستان بازرگان و...؟ دانش آموزان گرامی می توانند به عنوالن یک کار عملی ،داستان بازرگان و طرار را به صورت نمایشنامه
یا فیلم نامه بازنویسی کنند.
6. نمونه ای دیگر از ...؟ امیر ارسلان نامدار- حسین کرد شبستری
http://literature3.persianblog.ir
***********************************************************
خود آزمایی صفحه ی٣١
1. چرا ناصر از...؟ زیرا از نگاه کودک،فروریختن دیوار فاصله را کم می کند و همسایه ها را به هم می پیوندد. زندگی بدون دیوار
برای بچه ها بسیار شیرین است.
2. درباره ی زاویه ی دید...؟ زاویه دید این داستان سوم شخص یا دانای کل است.
3. اگر این داستان...؟ بنا:موجبات سیاسی،اجتماعی و اقتصادی دنیای جدید است که انسان ها را از هم دور می کند. دیوار:
نماد فاصله ای که بین انسان های امروز است و همسایه:نماد انسانهایی است که در جامعه در کنار ما زندگی می کنند و ما
علی رغم این که هر روز آنها را می بینیم از حالشان بی خبریم.
4. نویسنده بین دیو...؟ دیوار همچون « دیو » است. رابطه ی شباهت،زیرا در نظر کودک دیوار موجب وحشت و ناراحتی و
جدایی می شود.
5 . استدلال مادر را...؟ مادر با این جمله ی کوتاه استدلال خود را بیان می کند « مگر نمی بینی میان همه ی خانه ها دیوار
است ». از نگاه مادذر،ملاک «حق » و « هنجار » در رفتارهای اجتماعی ،همگانی و فراگیر بودن آن است که البته ملاک درست
و دقیقی برای سنجیدن درستی رفتار آدمیان در عرصه ی اجتماعی نیست.
6. درباره ی این جمله ...؟ نویسنده با به کارگیری آرایه ی تشخیص،واقعیت عالم خارج را با باورهای دنیای درونی کودک
داستان، پیوند داده و واقعه را از زبان «ناصر » بیان کرده است.
http://literature3.persianblog.ir
***********************************************************
خود آزمایی صفحه ی ٣٨
1. دو نمونه از ...؟ الف:کوتاهی جملات :آن گاه رفتند و هیزم بیاوردند و بر یکدیگر نهادند و نفت درزدندو...
ب:توضیحات کلی و کوتاه: ابراهیم را دید بر تختی نشسته بر کرانه ی جو و نرگس گرد بر گرد حوض رسته و حله پوشیده.
2. دو نمونه از...؟ 1- به کار بردن « را » به جای حرف اضافه:هیزم آرید سوختن ابراهیم را
2- به کار بردن « ب» بر سر فعل ماضی:آن گاه برفتند و هیزم بیاوردند.
3. منظور از عبارت...؟ آنها موقعیت و مقام و دارایی خود را از دست خواهند داد.
4. دو کلمه از...؟منجنیق:معنای امروزی:جرثقیل.معنای قدیم:وسیله ای جنگی برای پرتاب آتش.
پاره کرده است:معنای گذشته:شکسته است. معنای امروزی:تکه کردن،برای پارچه و امثال آن رایج است.
بازداشته بودند:زندانی کرده بودند،امروزه به معنای « جلوگیری کردن و نهی کردن » به کار می رود.
5 . تحقیق کنید که ...؟ با ضحاک و با «جمشید» که ادعای خدایی کرد و عاقبت این ناسپاسی و غرور باعث نابودی تاج و تخت
وی شد.
به جمشید بر تیره گون گشت روز از او کاست فر گیتی فروز
6 . با توجه به...؟ حافظ می گوید خدایا با رساندن من به وصالت خودت آتش عشقی را که وجودم را فراگرفته است فرونشان؛
همان طوری که آتش را بر حضرت ابراهیم(ع) سرد و سلامت ساختی. آرایه ی شاخص بیت:تلمیح
http://literature3.persianblog.ir
***********************************************************
خودآزمایی صفحه ی ۴٨
1.معنی عبارت های زیر ...؟
به باب خواجه هیچ قصدی نکردم و کسان خواجه را نواخته داشتم: حسنک خطاب به خواجه احمد می گوید:
نسبت به تو هرگز دشمنی نکردم و خویشان و بستگان تو را مورد لطف و احسان قرار دادم.
جهان خوردم و کارها راندم:از نعمت دنیا بهره مند بودم و روزگاری مقامی داشتم و در آن مقام کارهای
مهمی انجام دادم(در دنیا به کام خود رسیده ام و از آن بهره ی کافی برده ام.)
این همه اسباب منازعت و مکاوحت از بهر حطام دنیا به یک سوی نهادند:آنها تمام آنچه را که بر سر آن
دشمنی می کردند،در این دنیا گذاشتند و مردند.
به پاسخ آن که از وی رفت،گرفتار:به تلافی گناهانی که از وی سر زده،گرفتار عذاب الهی است.
2. سه نمونه از ...؟
1- توصیف حسنک وقتی او را از زندان به تالار می آورند « حسنک پیدا آمد بی بند؛حبه ای داشت حبری رنگ
با سیاه می زد خلق گونه...»
2- توصیف روز بر دار کردن حسنک
3- توصیف جلسه ای که در ان حسنک و بو سهل و احمد حسن و نصر خلفو... حضور داشتند«چون حسنک
بیامد،خواجه بر پای خاست؛چون او این مکرمت بکرد،همه اگر خواستند یا نه،بر پای خاستندو...».
3. با توجه به...؟
1- جابه جایی اجزای جمله
2- توصیف های روشن و دقیق و زنده.
4. در کدام بخش...؟ « حسنک را به پای دار آوردند؛نَعوذُ بِاللّهِ مِن قضاء السُّوء » و نیز جایی که حسنک در
پاسخ بوسهل می گوید: « اگر امروز اجل رسیده است،کسی باز نتواند داشت که بر دار کشند یا جز دار...»
5 . با توجه به...؟ الف)پرداخت شخصیت :این بوسهل مردی امام زاده و محتشم و فاضل و ادیب بود. اما شرارت
و زعارتی در طبع وی موکد شده بود- و لا تبدیل لخلق الله – و با آن شرارت دل سوزی نداشت و...
6 . عبارت « مشتی رند...؟ محبوبیت حسنک به ویژه در میان نیشابوریان به طوری که هیچ کس بر پیکر به دار
آویخته ی حسنک سنگ نمی زند و حکومتیان دسیسه گر،به عده ای از اوباش پول دادند که سنگ بزنند
(محبوبیت حسنک و دسیسه و ستم حکومت و مخالف مردم)
http://literature3.persianblog.ir
***********************************************************
خود آزمایی صفحه ی ۵۶
1.معنی عبارتهای...؟
چه می بینی در کار ملک که بر جای قرار کرده است و حرکت و نشاط فرو گذاشته؟ به نظر تو چرا شاه(شیر) از جای
خود تکان نمی خورد و به جنب و جوش و شادمانی نمی پردازد؟
پشت و پناه سپاه من بود؛در دیده ی دشمنان خار وبر روی دوستان خال: لشکریان به قدرت و اندیشه ی او پشت گرم
بودند، دشمنان چشم دیدنش را نداشتند و وجودش زینت دوستان بود.
هر که را رای ضعیف و عقل سخیف است،از درجت عالی به رتبت خامل گراید: آن که ناقص عقل است کاری می کند که از
مرتبه ی بالاتر به درجه پایین تر سقوط کند.
2. با توجه به ...؟
1- کثرت آرایه های ادبی
2- کثرت واژه های عربی
3- توجه به لفظ بیش از معنا
3. درباره ی پیام های این ...؟ حاکمان باید دقیق و تیز بین باشند و بر آن چه در قلمرو حکومت آنان می گذرد آگاه باشند تا
فرصت طلبان مجال فریب و سخن چینی نیابند و گرنه خلل در ملک پدید آید.
4. گاوریا،شیر،کلیله...؟ شیر:فرمانروای بی اراده و ناآگاه و زود باور/گاو:خردمند ناصح و لایق و شایسته و صادق اما ساده
لوح و بی تدبیر/دمنه:فرصت طلب،شیاد،حسود و فتنه انگیز و قدرت طلب/کلیله:روشن فکر و آگاه و آینده نگر.
5 . سه نمونه از ...؟
1- نهال کردار و تخم گفتار چنان که پرورده و کاشته شود به ثمرت رسد.
2- سگ گرسنه به استخوانی شاد شود و به پاره ای نان خشنود گردد.
3- شیر باز اگر در میان شکار خرگوش،گوری ببیند دست از خرگوش بدارد و روی به گور آورد.
4- چون خوره در دندان جای گرفت از درد او شفا نباشد مگر به قلع.
6 . معنای کنایی عبارتهای ...؟
کمر خدمت بستن :آماده ی خدمت گذاری شدن
بر باد نشاندن:فریب دادن و تحریک کردن
7 . کلیله عاقبت وخیم...؟ در این که سرنگون کردن گاو موجب آزار شیر گردد. « رنج نفس شیر و سمت نقض عهد و هلاک
گاو و هدر شدن خون او»
http://literature3.persianblog.ir
***********************************************************
خود آزمایی صفحه ی۶١
1.مقصود از ...؟
سنگ سراچه ی دل به الماس آب دیده می سفتم: با گریه دل سنگم را نرم می کردم.
خاطر باز آمدن بر رای نشستن غالب آمد:نظر کسانی که موافق رفتن بودند بر نظر کسانی که می خواستند در باغ
بمانند غالب شد(قرار بر این شد که باز گردیم).
2 . سه نمونه از ...؟ الف)مصلحت آن دیدم که در نشیمن عزلت نشینم و دامن از صحبت فراهم چینم(سجع مطرف)
ب)در فصل ربیعی که صولت برد آرمیده بود و اوان دولت ورد رسیده.
پ)هر چه نپاید دلبستگی را نشاید.
3 . سعدی برای گلستان...؟ هم به کار سخنران ها می آید و هم باعث افزونی فصاحت و بلاغت نویسندگان می شود و بقا
و پایداری آن بسیار است.
4 . دو مورد از...؟ گل همین پنج روز و شش باشد وین گلستان همیشه خوش باشد
عمر برف است و آفتاب تموز اندکی ماند و خواجه غرّه هنوز
5 . سه نمونه از...؟ الف)نثر مسجع:گفتی که خرده ی مینا بر خاکش ریخته و عقد ثریا از تاکش آویخته.
ب ) حذف فعل:موضعی خوش و خرم و درختان درهم.
پ ) کثرت واژگان عربی:که آزردن دوستان جهل است و کفارت یمین سهل و خلاف راه صواب است و نقص رای اولوالالباب.
http://literature3.persianblog.ir
***********************************************************
خود آزمایی صفحه ی۶۴
1.این جمله را ...؟ عید نوروز بزرگترین و قدیمی ترین عید ملی ایرانیان است.
2 . سه نکته تربیتی ...؟ 1- احترام به بزرگتر 2- علم و آگاهی موجب برتری انسان است. 3- اهمیت دادن به آموزش نوآموزان.
3 . کدام واقعه ی مهم...؟ به خلافت رسیدن حضرت علی(ع).
http://literature3.persianblog.ir
***********************************************************
خود آزمایی صفحه ی۶٨
1.بیت سوم را...؟ تا جهان جفا پیشه می کند،تو صابری پیشه کن/جهان مر جفا را تا پیشه همی کند،تو مر صابری را
عادت همی کند.
2- دیدگاه شاعر را ...؟او مدح و ستایش را در خور انسان های شایسته و با تقوا چون عمار و ابوذر می داند و شاعران را از
ستایش صاحبان قدرت و رهبران ستمگر بر حذر می دارد.
پسندیده ست با زهد عمار و بوذر کند مدح محمود مر عنصری را؟
3- بیت سوم را...؟ در این بیت آرایه ی ادبی لف و نشر به کار رفته است که این رابطه همان رابطه ی مفعول و فعل است. در
این بیت توضیح فعل های «پیشه کند» و «عادت کند» به ترتیب در مصراع دوم یعنی «جهان مر جفا را» و تو «مر صابری را »
آمده است.
http://literature3.persianblog.ir
***********************************************************
خود آزمایی صفحه ی72
١.آخرین بیت غزل... ؟عراقی برای خود حق انتخاب قایل است و از درد و درمان ، درد را انتخاب می کند و درد عشق را می طلبد تا خداوند
آندرد را درمان کند.ولی باباطاهر در این دو بیتی ،عاشق دلباخته ای است که به مقام فنا رسیده و حق انتخاب خود را از خود سلب کرده
است و آنچه را که اراده ی محبوب باشد با جان و دل می پذیرد(خواست ،خواست خداوند است ).
2.آیه ی (( و منٌ )) چه باک آید ز کس آن را که او را نگهدار و نگهبانش تو باشی
3.یک نمونه ایهام... ؟مصراع دوم به دو معنی ایهام دارد : 1.حتی خار هم از من دوری می کند (دامن می کشد=دوری می کند) 2.این صحرا
پر از خار است ، خارهایش دامن مرا می کشند و مرا آزرده می کنند و از حرکت باز می دارند.
4.تغییر دادن جای...؟قمری ریخته بالم ،به پناه که روم تا به کی سرکشی ، ای سرو خرامان از من
در ساخت آوایی « سرکشی » اگر تکیه روی هجای پایانی باشد از نظر دستوری ،(ی) تکواژ نشانه ی مصدری است.و معنی آن چنین
خواهد بود : این سرکشی ( عصیانگری ) را تا کی می خواهی ادامه دهی ؟ ولی اگر تکیهروی هجای اول یعنی ( سر ) باشد ،(ی)شناسه
خواهد بود و از عبارت چنین دریافت می شود : تا کی از من رویگردانی خواهی کرد.
5.یک تشبیه نهفته ...؟ اشک به طوفان تشبیه شداه است .
http://literature3.persianblog.ir
********************************************************************
خود آزمایی صفحه ی80
1. تکرار همیشه ناروا ... ؟ تکرار واژه ی « درد » در بیت های پنجم و ششم / غمخوار به جز درد و وفادار ...
2. درباره ی « ایهام » لطیفی ... ؟ « دور از تو » : 1.دور از روی تو ، به خاطر دوری تو 2.دور از جان تو ،این بلا از جان تو دور باد.
3. بیت زیر از ... ؟ یا خون شهیدی است که جوشد ز دل خاک هر جا که در آغوش صبا غنچه ی وردی است
4. در کلمه ی « محکم » ... ؟ هم به معنی استوار و پایدار است و هم اشاره دارد به آیات « محکم » در قرآن
5 . مقصود شاعر از ... ؟ هجوم ناجوانمردانه دشمن به حضرت عباس(ع ) و به شهادت رساندن آن حضرت زیر ضربه های پیاپی شمشیر ها.
(شهادت ، حقیقت وجودی و شجاعت حضرت عباس را آشکار کرد )
6 . دو شبکه ی « مراعات نظیر » ... ؟ الف)در آغاز شعر : آیه و محکم و جبل نور / ماه ، آسمان و نور ب)در پایان شعر : کوه ، کمر ، کنار
http://literature3.persianblog.ir
******************************************************************
خود آزمایی صفحه ی84
1 . در شعر « گل های ... ؟ شهیدان از گل ها سرخ تر و زیباترند و در برابر عظمت ،زیبایی و سرخی غنچه های شهید ،رنگ گل پریده و
زشت وبی جلوه است .
2 . بیت زیر کدام ... ؟ « انٌ مع العسر یسرا » ، همانا در پی سختی ، آسانی است .
3 . در کدام بیت ... ؟
حریر باورم از شعله ی ندامت سوخت که بر کویر عطشناک ، نیستم چون ابر
زمین سترون و در وی نشان رویش نیست فراز ریگ روان چند ایستم چون ابر
4 . بیت چهارم شعر... ؟ به معنی بیت مراجعه کنید .
کار داشتن به بود و نبود جهان
5 . نهاد فعل « داد » ... ؟ (( نهاد )) همه ی هستی مرا به باد فتنه داد . نهاد : جهان / جهان همه ی هستی مرا
به باد فتنه داد .
http://literature3.persianblog.ir
********************************************************************
خود آزمایی صفحه ی88
1 . در بیت دوم ... ؟ دشت سرسبز ،طبیعت سرسبز بهاری
2 . پیامبر فرمود : « اذا ... ؟ بیت سوم و چهارم / شور سحر حشر ... تقدیر ادیبانه ...
3 . در ششمین بیت ... ؟ نمازگزار در حال سجده / عابد و زاهد و ساجد
4 . در دومین بیت ... ؟صخره نماد پایداری و دریا نماد تهاجم و خشم و سختی ها و مشکلات
5 . بیت هشتم غزل ... ؟ هر چند کشور ما را دشمن اشغال کرده و به ما آسیب رسانده است ، آزادی و پیروزی نهایی همچنان در دست مردم
دلاور ایران است .
6 . بیت زیر از ... ؟ بیت ششم / بر سجده ی احساس بنفشه ...
http://literature3.persianblog.ir
********************************************************************
خود آزمایی صفحه ی99
1 . درباره ی مفهوم این ... ؟ با این که شکسته است از صد هزار سالم هم ارزشمند تر است . این تعبیر برای دلی که از از عشق خدا شکسته
است به کار می رود ولی در اینجا و از زبان ناصر الدین شاه ، درباره ی سنگ تراشی های طاق بستان به کار رفته است . حافظ می گوید :
بکن معامله ای وین شکسته بخر که با شکستگی ارزد به صد هزار درست
2 . به اعتقاد ناصر الدین ... ؟ زیرا منسوب است به دهی به نام « بسطام » در آن نزدیکی
3 . در سفر نامه ی « چند ... ؟ فاصله یبین شهر ها ، بناها و آثار تاریخی ، فرهنگ ها و اقوام و وضعیت جغرا فیایی ، ا طلاعات مربوط به راه ها و جاده ها
4 . درباره ی مراسم قالی شویان ... ؟ این مراسم هر ساله در هفته ی دوم مهر در نزدیکیبخش نراق از توابع استان مرکزی بر مزار متبرک
یکی از نوادگان محمد باقر برگزار می شود . طی این مراسم یک قالی که گفته می شود در آن پیکر امام زاده را تشییع کرده اند به صورت
نمادین تشییع می شود . این مراسم ، تنها مراسم مذهبی اسلامی است که براساس تقویم شمسی (ایرانی) برگزار می شودو از نظر
زمانی مصادف است با جشن مهرگان .
5 . یکی از سفر نامه های ... ؟ مطالعه ی سفر نامه های « صفیر سیمرغ » ، « در کشور شورا ها » و «سفر به چین » ، هر سه از محمد
علی اسلامی ندوشن «از پاریز تا پاریس » از دکتر باستانی پاریزی و «خسی در میقات » از جلال آل احمد توصیه می شود .
http://literature3.persianblog.ir
********************************************************************
خود آزمایی صفحه ی 105
1 . چرا امام ( ره ) ...؟ زیرا شوخ طبعی را مناسب یک فرد مبارز و پیشوای مذهبی که می خواهد مردمی را رهبری کند نمی دانست .
همچنین مدرس با هیکل و وضع ظاهری رضاخان کار داشت و با فکر و هدف و اندیشه ی او سر و کار نداشت .
2 . نویسنده چه تفاوتی ... ؟حاج آقا مرتضی پسندیده ، قابل اعتماد بود و آرامش بخش ، ولی روح الله ( ره ) بی قرار و دشمن ستیز ، مبارز و
انقلابی بود .
3 . نویسنده در این ... ؟ جدیت ،جذابیت ، آگاهی از اوضاع روز ، قاطعیت ، دشمن ستیزی ، عدم توجه به ظاهر ، شور و اشتیاق و عشق و
آماده ی جان باختن و ...
4 . زاویه ی دید داستان ... ؟ سوم شخص یا دانای کل .
5 . آیا رمان دیگری ... ؟ « خداوند الموت » درباره ی حسن صباح و رمان « خواجه ی تاجدار » درباره ی آقا محمد خان قاجار است . سینو هه (طبیب مخصوص فرعون )
http://literature3.persianblog.ir
***********************************************************
خود آزمایی صفحه ی 109
1 .موضوعی که نویسنده ... ؟ نویسنده معتقد است تشخیص آغاز اندیشه های عرفانی میسر نیست . او با این دو بیت کلام خود را لطافت
و استحکام می بخشد . اطلاعات ما نسبت به عرفان واقعی همانند آگاههی ما نسبت به جهان آفرینش بسیار کم و اندک است .
2 . اصحاب صفه و ... ؟ اصحاب صفه : گروهی از یاران فقیر و بی پناه پیامبر بودند که در ایوان و پیشگاه مسجد می خوابیدند و به واسطه ی
زهد و قناعت و طاعت و عبادت در مقابل دنیا پرستان طبقه ی ممتازی را تشکیل می دادند . تابعین : کسانی بودند که علم دین از پیامبر
نیاموخته بودند بلکه شاگرد مکتب اصحاب بودند . ( تابعین کسانی هستند که اصحاب پیامبر را دیده و درک کرده اند نه خود او را .)
3 . عرفا برای بیان ... ؟ در این غزل « خال » مظهر یگانگی و وحدت خداوند ، « مدرسه » در معنای اصطلاحی توجه به علوم ظاهری و
« مسجد » در نظر عارفان نماد زهد بی محتوا و دیانت سطحی است .
http://literature3.persianblog.ir
********************************************************************
خود آزمایی صفحه ی 112
1 . با توجه به ... ؟ انسان مومن هنگام نماز چنان از خود بی خود می شود که گویی در این عالم نیست و به معراج رفته است،چنان که علی
( ع ) در نماز چنان بود که تیر از پای او در آوردند و او خبر نشد . / نماز باعث کمال انسان است .
2 . مقصود نویسنده از ... ؟ 1.عشق ،چه مجازی باشد و چه حقیقی و الهی ،انسان را از خود بی خود می کند 2.برتری عشق آسمانی بر
عشق زمینی .
3 . بخش دیگری از ... ؟دانش آموزان گرامی بخش دیگری از تفسیر کشف الاسرار را در کلاس بخوانید .
4. با توجه به ... ؟ 1.نیکو گفتار باشد 2.نیکو رفتار باشد 3.خوش خلق باشد 4.آگاه و اهل تحقیق باشد 5.همیشه در جهان یکی است.
5 . آخرین بند درس...؟ بدین ترتیب در میابیم که تاثیر پذیری علی ( ع ) از زیبایی های خدا بیشتر است از تاثیر پذیری زنان مصر از دیدن یوسف
،وقتی این زنان که با عشق و معنویت بیگانه بودند این چنین از خود بی خود شدند ، اگر علی ( ع ) چنان شود که موقع جراحی دردی
احساس نکند ، شگفت انگیز نیست.
http://literature3.persianblog.ir
***********************************************************
خود آزمایی صفحه ی 115
1 . نظام عالم وجود ... ؟ اگر یک ذره را بر گیری از جای خلل یابد همه عالم سرا پای
2 . مصراع « گهی ابلیس » ... ؟ قابلیت و انعطاف پذیری دل را توصیف می کند .س هم توصیف و هم ستایش و هم مذمت آن است چون دل
این ویژگی را دارد که می تواند جایگاه آدم (منش انسانی و الهی ) و یا جایگاه ابلیس باشد .
3 . شاعر در کدام ... ؟ چو نیکو بنگری در اصل این کار هم او بیننده هم دیده است و دیدار
4 . کدام بیت شعر ... ؟ بیت اول و آخر و 11 و 16
5 . چرا شاعر گلشن ... ؟ زیرا تمام پدیده های این عالم هم چون آیینه ای است که جمال حق را آشکار می سازد .
6 . کدام ابیات از ... ؟ /4 و 5 / 6 و 7 و 8 و 11 / 16 و 3 و 1 / 14 و 13
7.این شعر را ... ؟ ادبیات عرفانی - تعلیمی
8 . درحدیث قدسی ... ؟ بدین خردی که آمد حبه ی دل خداوند دو عالم راست منزل
http://literature3.persianblog.ir
********************************************************************
خود آزمایی صفحه ی 127
1 . در بیت زیر ... ؟دریا : محبوب و معشوق عالی مرتبه ( عشق الهی / سیمرغ ) شبنم : هواهای نفسانی که انسان را از معشوق حقیقی
( و یا بهشت ) باز می دارد .
2 . دربار ه ی هفت وادی ... ؟ هفت مرحله از سیر و سلوک عارفان سالک باید آنها را پشت سر بگذارد تا به حق (خداوند) برسد.این هفت
مرحله به ترتیب عبارت اند از : 1. طلب 2. عشق 3. معرفت 4. استغنا 5. توحید 6. حیرت 7.فقر و غنا
3 . عذآوری مرغان بیانگر ... ؟ این که پیمودن راه عشق ، عاشق بلند همتی می خواهد که از خطرها و بلایای راه نهراسد و هر کسی مرد
این کار نیست . 1. سیمرغ تمثیل خداوند است .2. بلبل و عذر آوردن او تمثیلی است برای انساهایی که محبوبی غیر از خدا دارند و
عشق به غیر ،آنها را از حق باز داشته است . 3. بط و حکایت او که بی آب نمی توانست زیست ، تمثیلی است از افرادی که به صورت
ظاهری دین اکتفا می کنند و در طریق دین سطحی نگر هستند . 4. جغد نماد انسانهای گوشه گیر و انزوا طلب که اصلاح نفس خویش و
معنویت را در گوشه نشینی می دانند . 5. هدهد نماد انسان کامل و شیخ و رهبر است .
4 . تمثیل های این داستان ... ؟ هفت وادی تمثیلی است از دشواری های طریق عشق و بیان تغییرات روحی سالک در طریق الی الله /
سیمرغ : نماد حق . هدهد : پیشوا ، رهبر ، راهنما / بلبل : نماد عاشق زمینی و مجازی . / طاووس :نماد انسان های آخرت گر ا که
اعمالشان به امید رفتن به بهشت است . / مار : نماد افراد گمراه کننده و اغواگر / بط : نماد انسان های وابسته به مادیات / آب : نماد
تعلقات مادی و دنیوی .http://literature3.persianblog.ir
********************************************************************
خود آزمایی صفحه ی 132
1 . سه پیام ارزشی ... ؟ 1. پرهیز از بیهوده گویی و گفتار نابه جا 2. پرهیز از خودنمایی 3. پند دادن با افعال و کارها نه فقط سخن گویی
4. توکل به لطف الهی . 5. تاکید بر ارزش وجودی انسان.
2 . کدام بخش از ... ؟ توکل به خدا و امید بستن به لطف او
ای حیات عاشقان در مردگی دل نیابی جز که در دل مردگی
یعنی ای مطرب شده با عام و خاص مرده شو چون من که تا یابی خلاص
3 . مقصود مولانا از ... ؟ من ( انسان ) در پی آنم که با خدا به زبان شعر سخن گویم یا نثر ، چنین بگویم یا چنان ، در حالی که او از ما می
خواهد جز او به هیچ چیز ، حتی شیوه ی سخن گفتن نیندیشیم ؛ خدا از انسان عشق خالصانه می خواهد . / عرفان، خداشناسی و
عشق الهی را نمی توان با کلمات و الفاظ و قافیه و کلام بیان نمود( در این قالبها نمی گنجد ) .
4 . دو نماد درس ... ؟ طوطی :نماد روح آدمی استکه از عالم معنا دور افتاده است،/ قفس : نماد تن و هواهای نفسانی ،هندوستان :نماد
عالم معنی است ،نماد بهشتی است که در آن انسان در جوار رحمت حق به سر می برد / طوطیان هندوستان : نماد رهبر و راهنما و آگاه
به اسرا ر
5 . این داستان را ... ؟ دراسرار نامه ی عطار فقط اصل داستان بدون پرداختن به مباحث ارزشی و اخلاقی دیگر آمده است ،در حالی که
مولانا در ضمن داستان به مطالب مختلف اشاره می کند .
6 . مفهوم عبارتهای کنایی ... ؟ کله بر زمین زدن : خشمگین شدن ،ناراضی بودن گیاه بام شدن : مورد توجه واقع نشدن ،جلب نظر
نکردن،گمنام بودن سرد گشتن : مردن
http://literature3.persianblog.ir
********************************************************************
خود آزمایی صفحه ی 139
1 . پیام اخلاقی هر ... ؟ 1) حکایت زاهد و پادشاه : پرهیز از زهد ریایی و نکوهش ریا و تظاهر 2) خلعت خاص : جرأت بیان سخن حق در برابر
حاکم ظالم و انتقاد از رفتار و سخن نابجا ،کودنی و حماقت 3) دوستان شیطان :نکوهش سوگند دروغ و درغ گویی 4)شمار عاقلان : اقلیت
خردورزان و ازیاد نادانان و کم عقلان 5) عسل قاتل : پرهیز از دروغ و طمع کاری و ستایش زیرکی 6) شرمساری : پرهیز از طبابت بی تخصص و
هر گونه عمل کردن بدون آکاهی های لازم و نکوهش طبیبان کار نابلد و ناشی 7) در انتظار جنازه : دوری از خساست و بخل و نکوهش بخل 8)
قصیده ی « بیداد ظالمان » ، انتقاد از طبقه ی مرفه و حاکم و اشاره به ناپایداری دنیا و خوشی های آن.
2. کدام بیت درس ... ؟ چون داد عادلان به جهان رد ، بقا نکرد بیداد ظالمان شما نیز بگذرد
3 . مفهوم «کل ... ؟ آب اجل که هست گلوگیر خاص و عام بر حلق و بر دهان شما نیز بگذرد
و همینطور بیت های 7 و 8 و14
http://literature3.persianblog.ir
********************************************************************
خودآزمایی صفحه ی 142
1 . عنوان جذاب ، شروع ... ؟ الف) عنوان تولدی دیگر از چند جهت قابل توجه است : 1. این عنوان آشنا متعلق به یکی از مجموعه شعرهای
فروغ فرخزاد است؛ 2.پدر و مادر تولد نوه را به منزله ی تولد فرزندی دیگر برای خود تلقی می کنند ؛3. پدر پس از ازدواج دخترش زندگی تازه ای
را از سرگرفته است که این خود می تواند « تولدی دیگر » باشد و 4. تاسیس مهد کودک آن هم در پیری،گویی تولدی دوباره است .
ب)شروع داستان :نویسنده بدون هیچ مقدمه ای مستقیم رفته سراغ اصل داستان و خواننده را غافلگیر کرده است ، اما ماهیت موسسه را
برای آنکه خواننده در ابهام شگفتی فرو رود، در ابتدا آشکار نمی کند. پ)پایان داستان نقطه اوج داستان است و بر لطف سخن افزوده است .
( رفع ابهام در مورد تاسیس مهد کودک )
2 . دو ترکیب از ... ؟ آش مالی (که در اصطلاح عامه به معنای چاپلوسی است )- خودش زدگی - ماه داماد
3 . نمونه ای از تغییر ... ؟ گاهی نقل قول ها آنقد طولانی می شود که بخشی از داستان را گوینده ی جدید بیان می کند ،مثل پاراگراف : دید
و بازدید های تازه عروس و داماد ... که خانم یک روز مژده دادچه نشسته ای... (تا آخر پراگراف) / همچنین زاویه ی دید اول شخص به سوم شخص تغییر می یابد ؛خانم گاهی لبخند شیطنت آمیزی می زد و ...
4 . در طنز گاهی ... ؟ « عیال » به جاب همسر و « صبیه » به جای دختر ، طبخ (پختن)
5 . نویسنده برای جذاب ... ؟ همه ی این اصطلاحات مربوط به مسایل اداری و اجتماعی است که در این نوشته با بیانی طنز آمیز همراه شده
است . وظیف ی خطیر : خرید و حمل و نقل و پاک کردن سبزی و عدس / مشارکت : کمک و یاری رساندن در پذیرایی مهمانان / خدمت ناچیز :
پذیرایی از مهمانان / مهاجرت : انتقال نوه و دختر به منزل خودشان / ابلاغ رسمی : بدون گفتن و بدون اطلاع قبلی
6 . نمونه ی دیگری از ... ؟دانش آموزان گرامی با جستجو در صفحات مطبوعات ،نمونه های دیگری از طنزهای اجتماعی را بیابید .
http://literature3.persianblog.ir
********************************************************************
خود آزمایی صفحه ی 148
1 . در کدام قسمت ... ؟ در پایان داستان در عبارت : اکنون مشتی خاک پس من انداز تا گرانی ببرم / اشاره به این باور عامیانه است که اگر
پشت سر کسی خاک بریزی دیگر باز نمی گردد بر بر خلاف آنکه اگر آب بریزی باز می گردد .
2. نمونه ای دیگر از ... ؟ دانش آموزان گرامی نمونه ی دیگری از ادبیات تطبیقی را در کلاس خود بخوانید.
3 . شاعر رثای « سالگرد » ... ؟ حسرت شاعر از این است که چرا خودش از دست یافتن به چنین تجربه ی دینی محروم مانده است ؛ چرا که
راد مردان کربلا زندگی و هستی خود را در راه عشق به خداوند از دست دادند و این افتخار و مقامی است که شاعر خواهان آن است.
http://literature3.persianblog.ir
********************************************************************
خود آزمایی صفحه ی 156
1 . شاعر در بیت ... ؟ بوی خوش گل های بهاری (یاسمن )
2 . در شعر بهار ... ؟ خورشید ز ابر تیره دهد روی گاه گاه چونان حصاری ای که گذر دارد از رقیب
مشبه : مصراع اول مشبه به : حصاری ای که گذر دارد از رقیب
ادات تشبیه : چونان وجه شبه : گذر کردن گاه به گاه چیزی بر چیز دیگر
لاله میان کشت درخشد همی ز دور چون پنجه ی عروس به حنا شده خضیب
مشبه : مصراع اول مشبه به :پنجه ی عروس به حنا خضیب شده ادات : چون وجه شبه : رنگی که از دور نمایان باشد
3 . آرایه های بیت پنجم ... ؟تشبیه : چاه خانه ها به چاه مقنع ، برف به گوهر ، برف به سیماب/ تلمیح :به چاه المقنع / تکرار : چاه
4 . شاعر اشباع شدن ...؟ زمین را لقمه ای می داند در دهان برف که موجب شده نان از گلوی کسی پایین نرود و خود برف مهمانی
ناخوانده و خسته کننده ملال آور است .
در خانه ها ز بس که فرود آمده است برف نامد به حلق خانه فرو هیچ نان برف
از بس که سر به خانه ی هر کس فرو برد سرد و گران و بی مزه شد میهمان برف
5 . دو نمونه طنز ... ؟ از نان و جامه خلق غنی گشتی اربدی از آرد یا ز پنبه تن ناتوان برف
دست تهی به زیر زنخدان کند ستون وندر هوا همی شمرد پود و تان برف
دل تنگ و بینوا چو بطان بر کنار آب خلقی نشسته ایم کران تا کران برف
6 . مقصود از « پیغام های ... ؟ آه حسرت ، آه بیچارگان و فقیران / ناله و آه و افسوس و تاسف از بارش فراوان برف / بخاری که در هوای سرد از
دهان خاج می شود .
http://literature3.persianblog.ir
********************************************************************
خود آزمایی صفحه ی 158
1 . مولوی سنگ و ... ؟ سنگ نماد غرور و خشونت ، آنچه دل را می خراشد و انسان های بی حاصل و انعطاف پذیر . خاک : نماد تواضع و
بندگی در برابر حق و و انسان های انعطاف پذیر ،سودمند و ثمره بخش
2 . مراد شاعر از ... ؟ مرادش از بیندیشم دعوت به تفکر در طبیعت است ( دیدن ، تجربه کردن ) و مرادش از بیاموزیم درس گرفتن از طبیعت
است( آموزش ، پند و عبرت گرفتن )
3 . صور خیال بند ... ؟ تشخیص : نفس کشیدن خاک ، شکستن چهره ی خورشید ، ا فسردن سینه ی خاک و شکافتن زهره ی سنگ از
ترس؛ شاعر با جان بخشیدن به پدیده های بی جان به سروده ی خود احساس و تحرک و پویایی بخشیده است . او با به کار گرفتن تعابیر
شکست ، فسرد و شکافتن زهره ی سنگ از عنصر « فضا سازی » بهره می گیرد و بر عواطف خواننده عمیقا تاثیر می گذارد.
شکسته شدن چهره : کنایه از پیر شدن ، ناتوان شدن . شکافتن زهره : کنایه از ترسیدن . سینه ی خاک مجاز از قلب خاک و ...
http://literature3.persianblog.ir
********************************************************************
جمع آوری شده توسط : محمد حسنی